Ga trên cao và ga ngầm tuyến metro số 7 TP.HCM: đoạn nào chìm, đoạn nào nổi?

Nhìn thoáng qua, ai cũng nghĩ một tuyến metro chạy suốt trên cùng một độ cao. Thực tế thì tuyến số 7 TP.HCM đổi cao độ nhiều lần trong hành trình gần 57 km. Có đoạn tàu bay trên đầu phố, có đoạn tàu chui hẳn xuống lòng đất, và mỗi lần chuyển pha đều có một lý do rất cụ thể.

Bài viết này thử phân loại lại toàn bộ ba mươi khung hình bản đồ theo tiêu chí cao độ, thay vì theo địa danh. Chỗ nào vẽ vòng tròn ga là nơi tuyến còn nổi; chỗ nào bản đồ tô một mảng tím phủ lên khu phố là nơi tuyến đã lặn xuống ngầm. Chỉ cần đọc theo ký hiệu, ta thấy ngay nhịp lên xuống của cả tuyến.

Vì sao một tuyến metro phải đổi cao độ giữa hành trình

Đi trên cao luôn rẻ hơn đi ngầm, nên tuyến ưu tiên nổi bất cứ khi nào có thể. Chỉ khi mặt đất quá chật, khu phố quá dày hoặc phải luồn dưới một khu trung tâm không còn chỗ đặt trụ, tuyến mới buộc phải chìm xuống.

Trên tuyến số 7, ranh giới giữa hai chế độ rơi đúng vào vùng lõi đô thị cũ và mới ở giữa hành trình. Hai đầu tuyến, nơi đất còn rộng, tàu chạy trên cao và mặt đất; đoạn giữa xuyên Thảo Điền, Thủ Thiêm và một nhịp ở Quận 7, tàu đi ngầm.

Đoạn trên cao mở màn: từ depot Long Bình tới Khu Công nghệ cao

Bảy khung hình đầu đều mang ký hiệu vòng tròn ga, dấu hiệu chắc chắn tuyến còn nổi. Đây là vùng đất rộng, nhiều nhà xưởng và trục đường lớn, quá thuận cho việc dựng cầu cạn.

Ảnh 01: Điểm nổi đầu tiên trong khu depot Long Bình

Điểm khởi hành nằm trong khu depot Long Bình, giữa các dải mái nhà xưởng và bãi tập kết đoàn tàu. Sát bên là Bến xe Miền Đông mới cùng nhà ga Bến xe Suối Tiên trên trục Xa lộ Hà Nội, tất cả đều ở cao độ mặt đất.

Ảnh 02: Nét chữ S trên cao ra hướng Nguyễn Xiển

Tuyến uốn một nét chữ S qua khu Suối Tiên 2 Depot và Green Suối Tiên Depot, gắn một ga nhỏ trên đường Lâm Viên rồi bẻ xuống Nguyễn Xiển. Thêm một vòng tròn ga gần Công an phường Long Bình và chùa Thanh Sơn. Phía đông là sông Đồng Nai với cù lao Ba Xang.

Ảnh 03: Đoạn thẳng trên cao qua trung tâm Long Bình

Tuyến giữ hướng bắc – nam gần như thẳng tắp, chạy song song đường Nguyễn Xiển qua lõi dân cư Long Bình. Hai nhà ga trên cao xuất hiện: một gần Trạm y tế Long Bình, một ở khu Đường 9A – Phước Thiện. Bên kia sông Đồng Nai là khu đô thị IZUMI City.

Ảnh 04: Ga trên cao giữa lõi Vinhomes Grand Park

Vòng tròn ga trung chuyển đặt sát Vincom Mega Mall Grand Park và trục Đường Anh Đào, giữa các tòa S8.02 Origami, S3.03, S1.03, đại lộ Lumiere Boulevard với Tháp Daisy, công viên ánh sáng và Công viên Grand Park. Sau ga, tuyến bẻ tây men rạch Gò Công, vẫn ở cao độ trên cao.

Ảnh 05: Cầu cạn men rạch Gò Công

Rời khu chung cư, tuyến chuyển sang dải cây xanh ven rạch Gò Công. Một ga nhỏ nằm gần Hồ Câu A Tuấn và khu Kitty pet cưng. Tiếp đó vạch tím vòng lên phía bắc, chạm vòng xoay đường D1 nơi có ga giữa cụm Đại học FPT, Đại học Nguyễn Tất Thành và Saigon Silicon City.

Ảnh 06: Ga trên cao giữa Khu Công nghệ cao

Ga lớn ở vòng xoay đường D1 đứng cạnh Đại học Nguyễn Tất Thành và FPT Software F-Town 3, bao quanh là Học viện Hàng không Vietjet, HAI NAM Automation, CNS Amura Precision, Jabil cổng số 4, SANOFI và Nipro. Từ ga, tuyến chạy dọc D1 rồi nhập trục Võ Chí Công rộng lớn.

Ảnh 07: Ga trên cao nút Võ Chí Công – D18

Trên trục Võ Chí Công, tuyến đi ngang tổ hợp Samsung SEHC với cổng số 3, khu kho và Samsung CE Complex, cùng Schneider Electric Manufacturing Vietnam, Transimex SHTP Logistics và Nhựa Minh Nguyên. Vòng tròn ga trung chuyển đặt ở nút Võ Chí Công – Đường D18, gần Lã Xuân Oai và cầu Tăng Long.

Vượt sông và cắt chéo bán đảo: vẫn giữ cao độ trên cao

Ngay cả khi phải bắc qua sông Sài Gòn lần đầu, tuyến vẫn chọn đi trên cao bằng cầu vượt. Ba khung hình tiếp theo cho thấy vạch tím nổi trên hành lang rạch Chiếc rồi bay qua mặt nước sang bán đảo.

Ảnh 08: Hai ga trên cao dọc rạch Chiếc

Vạch tím chọn dải đất ven rạch Chiếc tiến về tây. Hai nhà ga trên cao xuất hiện: một ở khu Trịnh Công Sơn – Đường số 23 cạnh khu villa Rio Vista, một tại khu Cao đẳng Kinh tế Đối ngoại trên trục Đường số 9 nối Đỗ Xuân Hợp. Phía đông bắc còn một vòng ga lớn gần nút Võ Chí Công.

Ảnh 09: Cắt Xa lộ Hà Nội, gặp metro số 1 ở Phước Long

Vạch tím cắt ngang Xa lộ Hà Nội và đường Nguyễn Văn Bá đúng khu nhà ga Phước Long của tuyến metro số 1, cách đó không xa còn có nhà ga Rạch Chiếc. Một ga của tuyến số 7 nằm sát cụm cảng gồm Cảng ICD Sotrans và các bến ICD khu Trường Thọ.

Ảnh 10: Cầu vượt sông Sài Gòn sang bán đảo Bình Quới

Từ ga khu cảng ICD cạnh đường Nguyễn Văn Bá, nhà máy điện Thủ Đức và nhà máy thép Thủ Đức, vạch tím bắc qua sông Sài Gòn sang bán đảo Bình Quới – Thanh Đa. Trên bán đảo, tuyến cắt chéo vùng vườn thưa dân với chùa Long Đức, Hồ câu Sáu Cau, Cafe Năm Hường và đình thần địa phương.

Chuyển pha xuống lòng đất: chuỗi ga ngầm Thảo Điền – Thủ Thiêm

Đây là khúc quan trọng nhất về cao độ. Từ khung hình mười một, ký hiệu đổi hẳn: không còn vòng tròn ga mà là mảng tô tím phủ lên khu phố, dấu hiệu tuyến đã chìm xuống. Bốn ảnh liên tiếp mô tả chuỗi ga ngầm xuyên khu trung tâm.

Ảnh 11: Ga ngầm đầu tiên dưới lòng Thảo Điền

Sau khi rời Bình Quới và vượt sông thêm lần nữa, tuyến chuyển sang chế độ ngầm. Mảng tím phủ khu ẩm thực – dịch vụ nhộn nhịp của Thảo Điền với CLAY Cocktails & Cuisine, Pizza 4P’s, Dotori cùng trục Thảo Điền, Orchid Rd và Lily Rd. Kề bên là Vincom Mega Mall Thảo Điền, Masteri Thảo Điền và nhà ga Thảo Điền tuyến số 1.

Ảnh 12: Hai ga ngầm liên tiếp dưới trục Trần Não

Tuyến chạy ngầm dọc đường Trần Não, trục xương sống của phường An Khánh. Vùng tô thứ nhất nằm cạnh Trường Đại học Giao thông Vận tải TP.HCM, quanh là các Đường Số 20, 21, 25 và Vành Đai Tây. Vùng thứ hai ở đoạn Trần Não giao khu Lương Định Của, gần hồ Lakeview. Bên kia sông là Landmark 81 và Vinhomes Central Park.

Ảnh 13: Ga ngầm hồ trung tâm và ga trở lại trên cao ở Mai Chí Thọ

Vạch tím nhập trục Tố Hữu, xuyên tâm Khu đô thị mới Thủ Thiêm. Vùng ga ngầm nằm ngay công viên quanh hồ trung tâm, kế các trục R12, Nguyễn Cơ Thạch cùng khu Lakeview và BYD Thủ Thiêm. Tiếp đó một vòng tròn ga cắt đại lộ Mai Chí Thọ gần Thiso Mall Sala, cho thấy cao độ đang chuẩn bị đổi ngay trong một khung.

Ảnh 14: Hai ga ngầm cuối trước khi vượt sông sang Quận 7

Khung hình bắt trọn khúc uốn của sông Sài Gòn quanh mũi nam bán đảo. Tuyến đi qua hai vùng tô nữa, trên đường Bùi Thiện Ngộ gần khu Sala và 5050 Coffee Tea, rồi trên đường Cây Bàng cạnh Nhà nguyện Thánh Tâm. Sau ga cuối, vạch tím cắt qua mặt sông để sang bờ Tân Thuận thuộc Quận 7.

Sang Quận 7: tuyến trồi lên rồi lại chìm một nhịp ngắn

Quận 7 là nơi cao độ dao động nhanh nhất. Chỉ trong ba khung hình, ký hiệu chuyển từ vòng tròn sang mảng tô rồi lại về vòng tròn, cho thấy tuyến nổi lên, chìm một ga ngầm, rồi nổi lại.

Ảnh 15: Ga trên cao cửa ngõ Khu chế xuất Tân Thuận

Vừa qua sông, ký hiệu vòng tròn trở lại tại nút cửa ngõ Khu chế xuất Tân Thuận, gần Đường số 7 và Đường Bến Nghé. Khu vực này dày đặc nhà máy: Công ty TNHH Tân Thuận, Thép Tân Thuận, FPT Tân Thuận 2, Juki Việt Nam và Cảng Sài Gòn – Tân Thuận 2. Sau đó tuyến chạy song song đường Huỳnh Tấn Phát.

Ảnh 16: Một nhịp ga ngầm ở Trần Trọng Cung

Mảng tím ở khung này là ga ngầm khu Trần Trọng Cung, cạnh Nhà thi đấu đa năng Quận 7, Vincom+ Nam Long và trục dẫn ra cầu Phú Mỹ. Từ ga, vạch tím uốn về tây, men rạch Cả Cấm, cắt qua khu The Infiniti Riviera Point by Keppel rồi hướng vào lõi Phú Mỹ Hưng.

Ảnh 17: Ga trên cao cạnh Crescent Mall

Toàn bộ lõi thương mại khu Nam gọn trong một khung: Crescent Mall, Hồ Bán Nguyệt với cầu Ánh Sao, đại lộ Nguyễn Văn Linh và đường Nguyễn Lương Bằng. Vòng tròn ga nằm trên trục Đường 8 – Morison sát rìa đông Crescent Mall, phục vụ The Waterfront Residence, khu Raymondienne và The Peak Midtown. Sau đó tuyến vượt Rạch Đĩa.

Trở lại trên cao và mặt đất suốt vùng Nhà Bè – Bình Chánh

Từ đây tới hết tuyến, mọi ký hiệu đều là vòng tròn ga. Đất rộng, dân thưa, nhiều kênh rạch nên tuyến giữ nguyên cao độ trên cao, chỉ bắc thêm những cây cầu vượt rạch liên tiếp.

Ảnh 18: Ga trên cao trung chuyển Nguyễn Hữu Thọ

Vạch tím rời khu đô thị nén để băng qua vùng đầm lạch của Rạch Đĩa và Rạch Bàng, nơi còn ao cá và vườn cây. Một ga nhỏ nằm giữa vùng chuyển tiếp cạnh khu dân cư mới. Xa hơn về tây là vòng tròn ga lớn trên trục đường Nguyễn Hữu Thọ, đầu mối trung chuyển của cả khu Nam.

Ảnh 19: Ga trên cao dọc Đào Sư Tích

Từ ga Nguyễn Hữu Thọ, khu vực có Jollibee Lê Văn Lương, chung cư Hưng Phát 2 – Silver Star và khu dân cư Phước Kiển SADECO, vạch tím rẽ tây theo đường Đào Sư Tích, xuyên xã Phước Kiển. Một vòng tròn ga đặt gần Trường THCS Lê Thành Công. Tiếp đó tuyến men khu Nhà Bè Badminton – Pickleball, vượt Rạch Long Kiểng rồi hướng về cầu Phước Lộc.

Ảnh 20: Cầu vượt Rạch Ông Lớn ở Tắc Bến Rô

Tuyến giữ hướng tây, vào vùng giáp ranh Nhà Bè – Bình Chánh. Vòng tròn ga nằm gần trục Chánh Hưng và khu Liên ấp 1 – 2, sát cầu Tắc Bến Rô nơi vạch tím vượt Rạch Ông Lớn. Hai bên là Trung đoàn Cảnh sát cơ động Đông Nam, Xí nghiệp X30, Cục Trang bị và Kho vận Bộ Công an cùng nhà máy xử lý nước thải Bình Hưng.

Ảnh 21: Ga trên cao giữa vùng ao Phong Phú

Khung hình đặc tả vùng chuyển tiếp nông nghiệp – đô thị ở xã Phong Phú: ao nuôi trồng san sát, dòng Rạch Hiệp An chảy dọc phía đông, các tuyến Đường Bờ Bao HTX Phong Phú bao quanh. Vòng tròn ga nằm giữa khung, gần kho hàng Công ty Duy Anh. Phía tây là khu Mizuki Park và trục Quốc lộ 50.

Ảnh 22: Ga trên cao nút Nguyễn Văn Linh – Quốc lộ 50

Tại nút giao Nguyễn Văn Linh – Quốc lộ 50, một vòng tròn ga lớn đặt cạnh trục Song Hành gần chùa An Hòa thuộc khu Bình Hưng. Từ đây vạch tím bám mép đại lộ, xuyên chuỗi điểm quen thuộc của cửa ngõ Nam Sài Gòn gồm khu dân cư Conic – Greenlife 13C, Conic Riverside, Trường Einstein School HCM, Đại học Văn Hiến và cơ sở UEH.

Ảnh 23: Ba ga trên cao dọc đại lộ

Đoạn giữa hành lang đại lộ hiện rõ ba vị trí ga: một cạnh Trường Đại học Văn Hiến và Trạm Phú Yên gần khu dân cư Conic, một ở giữa khung gần Công ty CP Nhôm Nhựa Kim Hằng và Saigon Farm với câu lạc bộ cưỡi ngựa, một ở góc dưới trái nơi tuyến tiến về cầu Cần Giuộc. Phía bắc là vùng dân cư Quận 8.

Ảnh 24: Ga trên cao cạnh chợ đầu mối Bình Điền

Giữa khung là chợ đầu mối Bình Điền với những dãy nhà lồng khổng lồ, kho lạnh Satra và trạm thu phí của chợ. Vòng tròn ga đặt ngay khu cầu Cần Giuộc, nơi đại lộ Nguyễn Văn Linh vượt dòng sông cùng tên. Một ga khác nằm ở góc trái gần HQC Plaza và Đường Ấp 2, trước khi tuyến tiếp tục về Quốc lộ 1A.

Ảnh 25: Ga trên cao nút Nguyễn Văn Linh – Quốc lộ 1A

Tuyến tiến tới nút giao chiến lược giữa Nguyễn Văn Linh và Quốc lộ 1A. Vòng tròn ga nằm ngay khu Trung tâm Đăng kiểm xe cơ giới 5012D, gần trục An Phú Tây – Hưng Long. Phía tây bắc là sông Chợ Đệm với cầu Bình Điền 1 và cống Tân Kiên, cùng Bệnh viện Đa khoa Bình Chánh và trạm y tế địa phương.

Vòng cung kết thúc trên cao ở Tân Kiên

Năm khung hình cuối khép lại hành trình, tất cả vẫn ở cao độ trên cao và mặt đất. Tuyến vẽ một vòng cung lớn qua Tân Túc, nhập Võ Trần Chí rồi dừng giữa vùng đất đang đô thị hóa của xã Tân Kiên.

Ảnh 26: Ga trên cao Tân Túc và cú rẽ về Võ Trần Chí

Sau ga tại nút Quốc lộ 1A cạnh trung tâm đăng kiểm, vạch tím đi tiếp qua thị trấn Tân Túc, nơi có trung tâm hành chính huyện Bình Chánh với Tòa án nhân dân khu vực 10, Đội thuế huyện và Bệnh viện Đa khoa Bình Chánh. Một vòng tròn ga nằm gần Trạm dừng chân Vạn Thịnh, ngay trước khúc cong về trục Võ Trần Chí.

Ảnh 27: Ga trên cao nhập Võ Trần Chí ở cầu Rạch Tam

Vòng cung hoàn tất khi vạch tím nhập đường Võ Trần Chí, trục nối dài của đại lộ Võ Văn Kiệt đi về Tân Tạo. Vòng tròn ga đặt ngay khu cầu Rạch Tam, nơi đường bộ vượt nhánh rạch đổ ra sông Chợ Đệm. Xung quanh vẫn là bức tranh thuần nông xen dân cư với cánh đồng Tân Long, Đê số 1 và chợ địa phương.

Ảnh 28: Ga trên cao cạnh Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố

Trên trục Võ Trần Chí, vòng tròn ga kế tiếp đứng cạnh một cụm y tế – giáo dục lớn: Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố, cơ sở Tân Kiên của Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch, Trung tâm Pháp y TP.HCM và trung tâm xét nghiệm y khoa. Từ đây vạch tím tách khỏi trục lớn, uốn dần về hướng đông.

Ảnh 29: Đoạn cong trên cao qua khu Kênh 10

Từ ga cạnh Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố, vạch tím vẽ một đường cong thoải về đông, chạy ngang vùng đất trống và ruộng lúa khu Kênh 10, đi qua Trung tâm tiêm chủng VNVC Tân Kiên và Trường Mầm non Minh Thư, rồi hướng thẳng về Trường THCS Tân Kiên ở cuối tuyến.

Ảnh 30: Ga đích trên cao ở khu Bàu Gốc

Hành trình gần 57 km kết thúc tại khu Đường Bàu Gốc thuộc xã Tân Kiên, huyện Bình Chánh, gần chùa Ông Thầy Út và Trường THCS Tân Kiên. Phía đông là nút giao rộng lớn của Quốc lộ 1A với khu bãi xe Kiên Long, nơi hội tụ các hướng đi miền Tây, cùng sông Chợ Đệm và cầu Bình Điền 1.

Các dự án và khu vực hưởng lợi từ tuyến metro số 7

Xét theo cao độ, giá trị bất động sản mỗi đoạn cũng khác nhau: đoạn trên cao mở tầm nhìn và dễ tiếp cận ga, đoạn ngầm giữ được mặt phố sầm uất phía trên mà vẫn có lối lên xuống ga ngay lõi trung tâm.

• Đoạn trên cao đầu tuyến: Bến xe Miền Đông mới, Vinhomes Grand Park và Vincom Mega Mall Grand Park, Saigon Silicon City, Đại học FPT TP.HCM, Đại học Nguyễn Tất Thành, Khu Công nghệ cao với FPT Software F-Town 3 và Samsung SEHC, khu villa Rio Vista.
• Đoạn ngầm giữa tuyến: Vincom Mega Mall Thảo Điền, Masteri Thảo Điền, khu Lakeview và Thiso Mall Sala tại Thủ Thiêm, cùng ga ngầm Trần Trọng Cung và Vincom+ Nam Long ở Quận 7.
• Đoạn trên cao cuối tuyến: The Infiniti Riviera Point by Keppel, Crescent Mall, The Waterfront Residence, The Peak Midtown Phú Mỹ Hưng, chung cư Hưng Phát 2 – Silver Star, Phước Kiển SADECO, Mizuki Park, Conic – Greenlife 13C, HQC Plaza, chợ đầu mối Bình Điền, Bệnh viện Nhi Đồng Thành Phố và Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch cơ sở Tân Kiên.

Điểm đáng chú ý là hai điểm giao với tuyến metro số 1 – tại khu Phước Long trên cao và tại Thảo Điền dưới ngầm – rơi vào hai cao độ khác nhau, nên việc chuyển tuyến ở mỗi nơi sẽ có trải nghiệm riêng cho hành khách.

Tổng kết

Đọc tuyến số 7 theo cao độ cho thấy một nhịp lên xuống rất rõ: nổi suốt hai đầu, chìm ở khúc lõi trung tâm. Tuyến trên cao gần như toàn bộ chặng Long Bình – Khu Công nghệ cao – Bình Quới, chìm xuống ngầm qua Thảo Điền, Trần Não và Thủ Thiêm, trồi lên rồi lại chìm một nhịp ở Trần Trọng Cung, sau đó nổi trọn suốt vùng Phú Mỹ Hưng, Nhà Bè và Bình Chánh về Tân Kiên. Chính nhịp chuyển pha này giúp tuyến vừa tiết kiệm chi phí ở nơi đất rộng, vừa luồn qua được những khu phố dày đặc nhất mà không phải giải tỏa mặt bằng trên cao.

Ghi chú quan trọng

• Bản đồ tuyến metro số 2 TP.HCM: vị trí ga ngầm và ga trên cao
• Metro số 4 TP.HCM: đoạn nào đi trên cao, đoạn nào chui ngầm?
• Ga nổi hay ga ngầm? Phân loại nhà ga tuyến metro số 3 TP.HCM
• Bản đồ tuyến metro số 1 TP.HCM: vị trí ga ngầm và ga trên cao
• Metro số 6 TP.HCM: đoạn nào chạy trên cao, đoạn nào chui ngầm?